Wat is een Percussie-Instrument?

Op deze pagina kun je informatie en uitleg over het woord percussie en het woord percussie-instrument vinden.

De omschrijving van een percussie-instrument is een instrument dat wordt bespeeld door erop te slaan, schudden, plukken, of te schrapen, óf wordt geslagen tegen een ander soortgelijk instrument. Alle instrumenten zoals trommels en bellen vallen in deze categorie.

Er wordt aangenomen dat de familie van percussie-instrumenten de oudste muziekinstrumenten op aarde herbergt.

Ruwweg kun je zeggen dat de meeste slag-instrumenten uit de niet-Westerse muziek onder percussie vallen. Dat zijn dan vooral de niet-melodische aangeslagen instrumenten uit Afrika, Zuid-Amerika, Azië, Oceanië, en van indianen en primitieve volkeren.

Verschillende Soorten van Percussie-Instrument

percussie-instrument instrumenten

Doorgaans worden onder percussie of percussie-instrumenten alle instrumenten ingedeeld waar niet alle tonen van een toonladder op te spelen zijn. Dat kan bijvoorbeeld wel op een piano, gitaar, of blaasinstrument. Dat kan bijvoorbeeld duidelijk niet op een djembé of conga, op allerlei rammel- en schud-instrumenten. Een toonladder kun je ook niet  op de meeste dingen spelen waar met een stok op wordt geslagen. Instrumenten voor geluidseffecten kunnen ook onder percussie vallen. 

Er zijn natuurlijk grensgevallen, bijvoorbeeld een kalimba. Daar kun je vaak maar een paar tonen op spelen. Eigenlijke is het een melodisch percussie – instrument.
Zelfs een piano wordt soms als melodisch percussie-instrument geclassificeerd :-).

In moeilijke woorden staat ongeveer hetzelfde hieronder.
De formele classificatie van de meeste percussie-instrumenten of Idiophonen is , instrumenten die trillen bij aanslag, schudde, gepluk, of geschraap.
Membranofonen zijn instrumenten die een gespannen membraan hebben dat trilt bij aanslag, schudden, of wrijven en ook onder percussie kunnen vallen. Informeel kunnen percussie instrumenten verder worden onderverdeeld in die instrumenten die een duidelijke toonhoogte hebben en instrumenten die dat niet hebben. Sommige fluitjes (Aerofonen) zijn ook opgenomen in deze categorie van instrumenten, omdat ze de neiging om te worden beschouwd als geluidseffecten in plaats van echte instrumenten.

Het woord percussie

  • Het woord percussie betekent in het Latijn en Frans kloppen of slaan. Het woord komt af van de Latijnse woorden percussio (het slaan), percutere (stoten) en de samentrekking van de Latijnse woorden per (door) en quatere (slaan,schudden).
  • In een oud Nederlands woordenboek staat voor percussie: Het stooten of raken van een voorwerp tegen een ander, met eenige kracht, zoodat het een schok geeft; slag, stoot, streek.
  • slag, stoot, schok; de indruk, welken twee tegen elkander stotende lichamen voortbrengen

Wikipedia zegt het volgende:
Een percussie-instrument is een muziekinstrument dat klinkt door te worden geslagen of geschraapt door een klopper (inclusief bijgevoegde of gesloten kloppers of rammelaars), óf wordt aangestoten, geschraapt of gewreven met de hand, óf geslagen tegen een ander soortgelijk instrument.
Er wordt aangenomen dat de familie van percussie-instrumenten de oudste muziekinstrumenten op aarde herbergt.

Etymologiebank.nl over percussie:
percussie [slag] < franspercussion < latijnpercussionem, 4e nv. van percussio [het slaan], van percutere (verl. deelw. percussum) [stoten], van per [door] + quatere [slaan, schudden].

Nog meer betekenissen van het woord percussie van de pagina van encyclo.nl

  • Beklopping als methode van geneeskundig onderzoek
  • Drumstellen
  • Slagwerk
  • Stoot
  • Slag
  • Schok
  • Verzamelnaam voor een groep instrumenten die bespeeld worden door er op te slaan

Percussie en Slagwerk

Op het conservatorium hebben is er een onderscheid tussen de vakken-richtingen Klassiek Slagwerk (voor in een klassiek of symfonie orkest) en Licht Slagwerk  (van de afdeling lichte muziek / jazz) wat veelal drumstel inhoudt. Verder heb je dan nog percussie, wat alles omhelst wat eigenlijk niet onder de vorige 2 valt. Je kunt percussie ook opvatten als alle slaginstrumenten uit de Niet-Westerse Muziek. Soms wordt hier het woord wereldmuziek gebruikt, wat verearrend kan werken, omdat voor een eskimo een draaiorgel ook wereldmuziek is, terwijl dat voor ons als Hollanders natuurlijk raar is.

Percussie wordt vaak in 1 adem genoemd met slagwerk. Wikipedia over slagwerk: onder slagwerk in het algemeen wordt in de muziek verstaan, de muziekinstrumenten die men doorgaans door middel van een slagtechniek bespeelt. Zoals de diverse soorten trommels, bekkens en kleinere instrumenten zonder specifieke toonhoogte. Voorts bestaan er slagwerkinstrumenten met een specifieke toonhoogte, zoals de pauken en de gong.

En er zijn natuurlijk altijd twijfelgevallen, en niet iedereen houdt zich aan dezelfde indeling.

Lijst percussie-instrument

Hieronder een  (niet volledige) lijst van percussie-instrumenten.

Agogo
Anklung
Atabaque
Bendir
Berimbau
Bongo’s
Boomwhackers
Cabassa
Caxixi
Cajon
Claves
Conga’s
Cowbell / Campana
Cuica
Darbuka
Dholak
Djembe
Doundoun
Foekepot
Frame-drum
Guiro
Kalimba
Kartals
Kawina
Kleppers / Bones
Maraca’s
Mrdinga
Pow wow drum / Gathering-drum
Rainstick
Repenique
Sabar
Shekere / Chekere
Skratjie
Spleet-trommels -/ Slit Drums
Surdo
Tabla’s
Taiko
Talking Drum
Tambora
Tambourim
Tambourijn
Tambu
Timbal
Timbales
Triangel
Udu-drum
Wasbord
Woodblock
Zabumba.


Betekenis van het woord slagwerk

En dan ook nog maar even de betekenissen van slagwerk.
(Bron encyclo.nl)

  • Categorie van muziekinstrumenten. Onder slagwerk verstaat men muziekinstrumenten die door het aanslaan met hamertjes, metalen staafjes, trommelstokken enz. of door het tegen elkaar slaan tot klinken worden gebracht. Hiertoe behoren o.a. schellenboom, triangel, celesta. xylofoon, klokkenspel, trommel, pauk en bekkens (klassiek slagwerk)
  • Alle slaginstrumenten in een orkest samen.
  • Drum
  • Deel van een uurwerk
  • Drumstel
  • Deel van een carillon
  • Orkestsectie
  • Percussie

Het Engelse Percussion

In het Engels is er meer te vinden over de betekenis van ‘percussion’, het engelse woord voor percussie-instrument.

  • The striking together of two bodies, especially when noise is produced.
  • The striking of one hard object against another.
  • The sound, vibration, or shock caused by the striking together of two bodies.
  • A sharp blow for detonating a percussion cap or the fuze of an artillery shell
  • A method of medical diagnosis in which various areas of the body, especially the chest, back, and abdomen, are tapped to determine by resonance the condition of internal organs.
  • The family of instruments in which sound arises from the striking of materials with sticks, hammers, or the handsayers considered as a group.
  • The section of a band or orchestra composed of percussion instruments.
  • The striking of a musical instrument to produce tones.Percussion instruments or their players considered as a group.
  • The striking of sound on the ear.
  • The act of playing a percussion instrument

Bron: thefreedictionary.com

Nog wat andere betekenissen uit het Engels.

  • the striking of one body against another with some sharpness; impact; blow.
  • the striking of a musical instrument to produce tones.-a family of musical instruments played by striking their surfaces
  • the striking of one solid object with or against another with some degree of force
  • from Latin, from the verb percutere ‘to strike forcibly’

Medische Percussie

Het woord percussie wordt ook in de medische wereld gebruikt. Daar betekent het het bekloppen van de oppervlakte van het lichaam aan de hand van het klopgeluid. Om de toestand van de eronder liggende organen vast te stellen

In 1754 ontwikkelde Leopold Auenbrugger  een nieuwe techniek van het lichamelijk onderzoek, die hij percussie noemde. Hij tikte op de borst met de vingertoppen, en wist door het geluid dat hij hoorde een plaats van abnormaliteit te identificeren. Hij noemde het geluid ofwel een hoge toon, gedempt of dof.  Auenbrugger schreef zijn zijn ontdekking toe aan zijn jeugd ervaringen van het kijken naar zijn vader, die tikte op vaatjes om het niveau van de vloeistof erin vast te stellen.

Lees hier op een andere website meer over medische percussie.

Links percussie-instrument

  • Externe Links
  • Engelse website over percussie-instrumenten, daar kun je nog meer info vinden over het woord “percussie-instrument”.
  • Engelse pagina op Wikipedia over “Percussion Instruments”, alle instrumenten die geslagen worden.
  • thefreedictionary.com over percussie in het Engels.
  • Medische Percussie