Alles wat je wilt weten over Ritme

Iedereen gebruikt het woord Ritme (Engels: Rhythm ), maar toch is de betekenis ervan niet zo vanzelfsprekend als het op het eerste gezicht lijkt

Ritme

Ritme (Engels: Rhythm) is een regelmatige herhaling van goed herkenbare elementen of onderdelen. Eigenlijk wat voor soort herhaling dan ook, een patroon. Dat kan zijn in geluid, maar ook in beeld. We zijn het meest bekend met een ritme horen in de muziek, maar we kunnen het ook zien in een film, toneelstuk of natuur, in beweging of dans.

In de muziek is een Ritme een geluidspatronen dat zich regelmatig herhaalt. De meeste (maar zeker niet alle) ritmes herhalen zich elke vier tellen.

In de kunst zeggen ze: dezelfde vormen, motieven of kleuren volgens een bepaalde regelmaat in een kunstwerk gebruiken.
Een gevoel van beweging of stroming wat tot stand wordt gebracht door een herhaling van dezelfde of regelmatige onderdelen.

Van Dale zegt: “regelmatige herhaling volgens een bepaald patroon” en “door klemtoon, intonatie en tempo bepaalde golving”.

Ritme is de onvermoeibare drager van het leven zoals het zich voltrekt. Het leven voelt dan aan alsof we dansen op muziek, waarbij het lichaam (en het leven) zich lijkt zich te onttrekken aan de zwaartekracht (de zwaarte).

In muziek is de regelmatig bas of basdrum het ritme. Ook wordt het benoemd als: de regelmatige afwisseling van benadrukte en onbenadrukte klanken.

ritme

(vrij vertaald naar de Engelse Wikipedia)
Ritme (of Rhythm) komt van het Griekse woord rhythmos: een regelmatige terugkerende beweging, symmetrie. Een andere afkomst is van het Griekse woord “Rheîn”, wat stromen, vloeien of golven betekent.
In het algemeen is Rhythm een beweging gekenmerkt door de regelmatige opeenvolging van sterke en zwakke elementen, of van tegenovergestelde of verschillende omstandigheden (bijvoorbeeld dag en nacht).

Ritme volgens Wikipedia (Nederlands): een bepaalde herhaling (in bijvoorbeeld de tijd of de ruimte) door middel van accenten, die een (soort van) patroon of regelmaat vertonen. Het is een belangrijk onderdeel van muziek, kunst, architectuur, film, dans en  poëzie. Maar ook in het dagelijks leven (dag- en jaarritme), het aanleren van nieuwe kennis en vaardigheden, van reclameteksten en hypnotisch taalgebruik.
Ritme staat ook voor een routine hebben in dagelijkse werkzaamheden
Rhythm zorgt voor een ervaring van herkenning, rust en overzicht.

‘Rhythm’ was ook een Engels kunst, muziek en literatuur tijdschrift tussen 1911 en 1913.

Ritme is een van de belangrijkste onderdelen van alle programma’s van Beenhakkers  Slagwerk.

Ritme in de muziek

Ritme in de muziek is een regelmatige opvolging en herhaling van noten, slagen, accenten, klanken of melodieën. Het kan ook een herhaling van een aantal muzieknoten of maten zijn, bv zoals hieronder.

ritme - rhythm - ritmes

Zonder ritme in de muziek zou er geen melodie zijn.

Ritmes in Taal

Ook in taal zitten ritmes. Woorden hebben lettergrepen die ineen bepaald ritme worden uitgesproken en een vloeiende beweging aan de woorden geven.
Ook in gedichten en rijmvormen spelen ritmes een belangrijke rol. Dichters gebruiken ritmische patronen om de betekenis van hun woorden te versterken en een ritme in het gedicht te krijgen.
Verder spelen rappers natuurlijk ook met ritmes om hun teksten lekker te laten lopen.

Afrika: het Leven zelf is Ritme

In Afrika zeggen ze zelfs: Alle dingen ZIJN ritme, het leven heeft een ritme, het is constant in beweging.

‘FOLI: there is no movement without Rhythm’ is de titel van de video hieonder. ‘Zonder Ritme is er geen Beweging’ (en dus geen Leven), zonder Ritme. Laat die maar eens even binnenkomen :-).
In deze prachtige video zie je hoe in Afrika ritme overal in het dagelijkse leven aanwezig en verweven is. De video is opgedragen aan het volk van Baro.
De montage van deze video is gebaseerd op de ritmes van het volk van de Malinke uit West-Afrika (ook Malinké, Mandingue of Madinka genoemd).

Het woord voor ritme in de taal van de Malinke stammen is Foli. Dit woord omvat heel veel meer dan drummen, dansen of geluid alleen. Het is aanwezig in ieder onderdeel van het dagelijks leven.
In deze video zie en hoor je ritme niet alleen, je kunt het ook zien. Deze wonderbaarlijke mix van beeld en geluid komt diep binnen en herinnert je eraan dat ritme een essentieel deel van het leven is.

Kaartje van West-Afrika, die het gebied waar de Malike-Mandingue wonen, en dus hun ritmes verspreid zijn aangeeft.

malinke mandingue rhythm

Links

Meer informatie over de Malinke

Visuele Ritmes

Visuele ritmes zijn  bijvoorbeeld een regelmatige herhaling van vormen of strepen., een zichtbaar patroon.

ritme - herhaling - vorm

Visuele Ritmes in de Natuur

De natuur bevat ook veel visuele ritmes, veel zich herhalende vormen, patronen. Misschien dat dat ook de reden is dat wandelen en verblijven in het bos of de natuur zo rustgevend is voor mensen.

bladeren herhaling rhythm

bomen ritme patroon

regenwolken patroon

Natuurlijk ritmes

De algemene betekenis van een ‘regelmatige herhaling of verloop in de tijd’ kan ook worden toegepast op diverse natuurlijke verschijnselen met een cyclus van minuten of uren, tot zelfs vele jaren.

Het hele leven zelf bestaat zelfs uit Ritme (zoals de video hierbocen ‘FOLI: there is no movement without rhythm’ ook laat zien).

  • dag en nacht
  • eb en vloed
  • lente, zomer, herfst winter
  • ochtend, middag, avond, nacht
  • ritme van de week en maand
  • hartslag, ademhaling

Dit natuurlijke Ritme kan in een dag plaatsvinden (ochtend-middag-avond-nacht), of een jaar (de 4 seizoenen) of in een maand (de maanstand en springvloed / doodtij .

ritme maan fases - Moon Phases rhythm

Hierboven zie je afbeeldingen van  opeenvolgend de Nieuwe Maan, Wassende Maan, Volle Maan en Afnemende Maan.

Geen Ritme

De uitdrukking ‘geen ritme’ wordt op veel verschillende gebieden gebruikt.

  • Bij een sporter die er een tijd uit is geweest, bijvoorbeeld wegens ziekte of een blessure. Die heeft dan ‘geen ritme, of geen wedstrijdritme.
  • Bij geen regelmaat in je dagindeling hebben
  • Bij baby’s die totaal onregelmatig slapen en/of eten
  • Bij mensen die een slecht ritmegevoel hebben

Andere vormen van Ritme

  • Bioritme of de Biologische klok
  • Slaapritme
  • Hartritme
  • Algoritmes
  • Ritmische Massage
  • Ritmische Gymnastiek
  • De 5 ritmes (Dans)

Alles heeft een Ritme, Frizzle Sizzle

Voor de volledigheid hieronder het liedje van Frizzle Sizzle “alles heeft een ritme” van Eurovisie Songfestival 1986 vanuit Bergen, Noorwegen.

1
Zeven uur, je moet je bed uitkomen.
Je moeder staat te schreeuwen op de gang.
Zeg meisje duurt het nou nog lang.
Hoor es even, ik lig net te dromen.
Kwart over zeven, ik heb nog alle tijd.
Want opstaan duurt geen eeuwigheid.

Refrein
Zo gaat het iedere keer.
Je probeert het steeds weer.
Op je eigen manier.
Iedere keer wat meer.

Neem de tijd voor alle dingen.
leef je eigen ritme.
alles kun je laten swingen.
in je eigen ritme.
Ritme zit in alle mensen.
en swingen kun je leren.
Alles heeft een ritme.

2
De hele dag heb je weer lopen rennen.
kwart over zes , je bent weer niet op tijd.
Is het nou ook zo’n kleinigheid.
Ohhhh tijd ik kan er niet aan wennen.
Luister even, is dat nou van belang.
Want ik ga toch mijn eigen gang.

Refrein

Links

Over de schrijver van dit Artikel
Eigenaar en Creatief Directeur , Beenhakkers Slagwerk
Hans Beenhakkers is Ritmekunstenaar, afgestudeerd Percussionist, opgeleid Drumcircle en Health Rhythms Facilitator, ervaren en enthousiast begeleider van Muzikale energizers, Multi-instrumentalist, RitmeCoach, Stembevrijder, Gediplomeerd Hatha- en Bhakti-Yoga Docent en heeft Psychologie gestudeerd. Hij is een expert op het gebied van ritme en ritmegevoel, kan jouw ritmegevoel perfect coachen, en wil iedereen het plezier van ritme spelen laten ervaren.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *