Heb jij een slecht of geen Ritmegevoel?

Iedereen heeft ritme en ritmegevoel (al denk jij dat misschien niet van jezelf :-). Het moet misschien alleen nog van de stoffiger zolder gehaald worden en wat gecoacht, geoefend en getraind worden. Ritme is namelijk natuurlijk, zo natuurlijk als lopen, ademen, eten en drinken.

Oefeningen moeten voor beginners of mensen met een slecht ritmegevoel zijn lichaamsgericht. Daar ligt namelijk de basis van je ritmegevoel, in je lijf, in je eigen lichaam. Dáár moet je het dus ook trainen.

Geen gevoel voor Ritme?

Heel vaak klopt het niet als je denkt dat je geen gevoel voor ritme hebt. Meestal heb je eerder een gebrekkige motoriek, of ben je óf gewoon wat langzamer dan de anderen, en haak je dus snel af, met het idee dat je geen ritmegevoel hebt. Óf je hebt misschien nog nooit de goede oefeningen voor jou gedaan om ritmegevoel te ontwikkelen. Als je eenmaal achterloopt op de meeste andere mensen denk je dat je het gewoon niet kan, en doe je ook nooit meer moeite ervoor, of schaam je je er zelfs voor.
Een goede Ritmecoach kan je daarbij helpen.

Wat is Ritmegevoel?

Als betekenis voor ritmegevoel wordt gegeven: gevoel voor muzikaal ritme.

De Engelse vertaling van ritmegevoel is “Sense of Rhythm”.
Het grappige is dat het Engelse woord Sense weer op verschillende manieren vertaald kan worden: gevoel, maar ook betekenis, verstand, besef, zintuig, begrip, onderscheidingsvermogen.
Het werkwoord “to sense” vertaalt als: voel, aanvoelen begrijpen, merken gewaarworden, zich bewust worden van.

Iemand met een goed ritmegevoel heeft voelt dus het ritme van muziek aan. Hij voelt de herhalingen in de muziek instinctief aan en is er zich gewaar van. Hij merkt instinctief dat er een ander ritme komt of als het ritme verandert.

Instinctief vertaalt dan weer als onberedeneerd, onbewust, onwillekeurig, vanzelf.
Dit betekent dat het denken er niets mee te maken heeft. Je moet ritme niet aanvoelen met je hoofd, maar met je lijf. Je lichaam gaat als vanzelf op de muziek bewegen (of niet, als je dat afgeleerd hebt of nooit mocht natuurlijk :-).
Ooit opgemerkt dat kleine kinderen bijna allemaal spontaan gaan bewegen als ze muziek horen?

ritmegevoel blijkt vaak bij muziek

Gebrekkig Ritmegevoel

Er zijn verschillende soorten van gebrekkig ritmegevoel.

Bij beginners:

  • niet in staat om de beat/maat in wat voor muziek dan ook te horen
  • wel in staat om de beat/maat te horen, maar niet in de maat kunnen meeklappen of meebewegen.
  • wel in staat om mee te klappen in je eentje, maar niet in staat om mee te spelen samen met anderen.
  • wel in staat om mee te spelen samen met anderen, maar niet in staat om alleen mee te spelen.

Bij meer gevorderden:

  • in staat om een maatsoort of ritme te tellen, maar niet wanneer je aan het spelen bent.
  • problemen om in meer dan 1 maatsoort of ritme te kunnen spelen.
  • in staat om een regelmatige beat te volgen, maar niet in staat om een ritme in de muziek te herleiden.

Voor ieder van deze ritmische gebreken zijn er verschillende oefeningen.

Helemaal geen ritme?

In het Engels is er een term beat-deafness, ritme-doofheid. Mensen die het “de beat” van de muziek niet kunnen vinden. Het Engelse woord “beat” verwijst naar de hartslag van de muziek, de onderliggende puls waar je op danst, vaak de bas-drum. In een Amerikaans onderzoek waar zich een paar honderd mensen hadden aangemeld als beat-deaf, bleken er slecht 2 (!) “ernstige problemen” te hebben. De anderen DACHTEN alleen dat ze ritme-doof waren of ernstige ritmeproblemen hadden.

Wetenschappelijk onderzoek naar Ritmegevoel

Dr. Henkjan Honing geeft les aan de Universiteit van Amsterdam in muziekcognitie en schreef een boekje: Iedereen is muzikaal. Er is eigenlijk niks bijzonders aan ritmegevoel en het vermogen om goed naar muziek te luisteren zegt hij, iedereen kan het. In een artikel in de Volkskrant schrijft hij het volgende.


Uit onderzoek blijkt dat Noord-Amerikaanse baby’s van zes maanden verschillen horen in Bulgaarse ritmes. Dat ritmegevoel zit dus ingebakken.

Dr. Henkjan Honing

Video-voorbeelden van slecht gevoel voor Ritme

De man in de video hieronder heeft een slecht ritmegevoel, maar misschien moet hij gewoon wat oefenen?

Als je beat-deaf bent kun je ook niet bewegen in de maat van de muziek, of samen met anderen. De vrouw hieronder gaat bij de steps-les voortduren in en uit de maat. Ze lijkt gewoon har eigen tempo in haar hoofd te hebben :-).

Trainen van Ritme

Ritmegevoel kun je trainen, eenvoudigweg door te oefenen. Deze oefeningen moeten voor beginners of mensen met een slecht ritmegevoel wel lichaamsgericht zijn. Daar ligt namelijk de basis van je ritmegevoel, in je lijf, in je eigen lichaam. Dáár moet je het dus ook trainen.
Alle oefeningen van een goede ritmecoach gaan dus ook uit van het lichaam.

Hieronder een video van de Universiteit van Nederland over Ritmegevoel trainen.

Manieren van Waarnemen

Mensen kunnen de wereld op 3 manieren waarnemen. Dat zijn ook manieren  hoe je kunt leren: met je Oren (audio), met je Ogen (visueel) of via je Lichaam (kinesthetisch en energetisch).
Meestal is 1 van deze vormen van waarnemen en leren heel goed ontwikkeld, en 1 heel slecht. Het is ook zaak om de slechts ontwikkelde waarnemingsvorm te trainen, dan kun je via die weg ook dingen oppikken.

Gevoel voor ritme trainen met Apps

Je kunt je ritmegevoel ook trainen met apps. Maar de meeste apps gaan dan vaak wel weer uit van notenschrift, wat voor veel mensen met weinig ritmegevoel niet erg praktisch is. Je ritmegevoel zit namelijk niet in de noten, of in het begrijpen van notenschrift, maar in je lichaam, in je lijf.En als je notenschrift gaat leren, dan gebeurt dat voornamelijk in je hoofd, en niet in je lijf.

YouRhytm is één van die apps en speelt verschillende ritmes, en je kunt de beat erachter instellen.


Laat je emailadres achter voor een link naar een heel goed bruikbare app om je ritmegevoel te oefenen, en voor nog veel meer ritmetips.

Links Ritmegevoel

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *